Wat is nep nieuws?

Nep nieuws of fake news is desinformatie verhuld als echt nieuws, verspreid via websites, sociale media en traditionele media. Het doel is het beïnvloeden van de publieke opinie.

De geschiedenis van nep nieuws

Het voorstellen van fictieve gebeurtenissen als betrouwbaar nieuws is... eigenlijk al heel oud. Sommige academici beweren zelfs dat nep nieuws al zo'n 2.500 jaar bestaat, aldus de Wall Street Journal.

Marktobservatie is een continu procesIn de 20e eeuw veranderde de journalistiek in een serieuzere wetenschappelijke discipline. De richtlijnen voor waarheidsgetrouwe nieuwsverslaglegging werden aanmerkelijk strenger. Hoewel dictatoriale regimes hun toevlucht namen tot propaganda om de steun van het publiek te winnen kenmerkten de invloedrijkste media zich decennialang door een gemeenschappelijk streven naar nauwkeurige berichtgeving en een constant najagen van de waarheid.

Door de opkomst van nieuwsberichten op internet en een snel verschuivend online medialandschap zijn die ethische normen op losse schroeven komen te staan en lijkt de weg weer vrij voor nep nieuws. De sterke behoefte aan grote online bezoekersaantallen, impressies, kliks en gedeelde social-mediaposts wakkert deze tendens aan, waardoor het streven naar waarheidsgetrouwe nieuwsberichten het onderspit delft.

Redenen voor verspreiding nep nieuws

De Britse krant The Telegraph noemt drie hoofdredenen voor de brede verspreiding van nepnieuws in de huidige online mediawereld:

  • Verspreiding en kosten – De kosten voor het publiceren op een blog en het verspreiden via social media zijn nul komma nul.
  • Publiek en vertrouwen – Als er geen omzetvereisten zijn die de productiekosten moeten compenseren, is er geen noodzaak om vertrouwen op te bouwen en worden reputaties een wegwerpartikel.
  • Wet- en regelgeving – De stroom aan informatie die online wordt gepubliceerd is een vloedgolf aan content en die kan onmogelijk in realtime effectief in goede banen worden geleid.

Nepnieuws herkennen

Nep nieuws ondermijnt de geloofwaardigheid van de gevestigde nieuwsmedia. Als nieuwsconsumenten worden bedolven onder een stortvloed aan online berichten, waarvan sommige objectieve verslagen zijn en sommige complete fictie, zijn ze eerder geneigd om alles met dezelfde scepsis en wantrouwen te lezen. Het is dus extra belangrijk om nep nieuws tijdig te herkennen. Hier zijn een paar tips:

  1. Wees kritisch en controleer het nieuws voor plaatsing. Ga ervan uit dat de bron het bij het verkeerde eind heeft en zoek ondersteunend bewijsmateriaal.
  2. Luister naar uw 'onderbuikgevoel' bij elke nieuwsbron. Komt het nieuws onbetrouwbaar over, of lijkt het te mooi om waar te zijn? Controleer het dan onmiddellijk.
  3. Verschijnt er een belangwekkend bericht online? Ga na of het ook op een betrouwbare site gepubliceerd is. Een grote hoeveelheid herplaatsingen van een bericht is geen garantie voor betrouwbaarheid: nepnieuws verspreidt zich snel.
  4. Wees alert op uw eigen conformation bias: uw vooroordelen voor bevestiging. We hebben allemaal onbewust de neiging om naar informatie en bewijzen te zoeken die onze bestaande meningen, ideeën of verwachtingen bevestigen.
  5. Wordt u kwaad of emotioneel van een nieuwsbericht? Zo ja, dan is het bericht mogelijk gemanipuleerd om op uw vooroordelen in te spelen.
  6. Zoek naar bewijs buiten de nieuwsmedia. Erkende gegevensbronnen kunnen u voorzien van bedrijfs-, juridische en andere informatie die niet vrij doorzoekbaar is op het internet.

Nep nieuws bestrijden met LexisNexis

Nexis Solutions biedt informatietools voor professionals in verschillende branches om nepnieuws uit te filteren en snel tot de feiten te komen. We ontwikkelen al meer dan veertig jaar betrouwbare premium onderzoeksoplossingen en weten hoe belangrijk het is dat u toegang hebt tot gegevens die relevant en nauwkeurig zijn.

Diepgaand onderzoek met Nexis®

Nexis is een premium verzameling van nieuwsbronnen die deskundig wordt beheerd zodat u op één plek toegang hebt tot feitelijk en relevant nieuws. U hoeft niet meer het internet af te struinen, te zoeken achter paywalls en dubieuze bronnen te onderzoeken. De archieven van Nexis gaan meer dan 40 jaar terug en bevatten ook content die niet langer openbaar beschikbaar is op internet.

Meer weten over nep nieuws? Download het ebook

Neem contact met ons op
Telefoonnummer: +31 (0) 20 485 3456
Meer weten over LexisNexis?
  • Wilt u persoonlijk advies? Vul dan het contactformulier in!
  • Schrijf u in voor onze nieuwsbrief
  • Volg ons op Facebook, LinkedIn of Twitter
  • Ga naar Kennisbank voor interessante artikelen, whitepapers en blogs